CHI TẢO KHÊ

Trong lời giới thiệu cuốn GIA PHẢ CHI ẤT do một người thuộc Chi Ất ghi lại rằng  :
( …. Cụ sơ tổ ta họ Đỗ - Ất phái do từ Phương Đình ( Hoàng Xá – Liên Bạt )  phân chuyển xuống nay vẫn theo giỗ cúng tế hai kỳ xuân ngày 25 tháng 2 và 11 tháng 8 . Ông trưởng họ  là Cụ Đỗ Đặng Thụ….

Ất phái lập thành nhà trưởng là cụ Đỗ Đặng Chân hàng năm cứ ngày 17 tháng 10 cúng tế…. lúc bấy giờ Ất phái góp tiền 20 quan nhờ họ tậu 2 sào ruộng tại Phương Đình làm ruộng tế tự mai sau và gửi lại 13 quan tiền giao Giáp phái để ký ky, từ đó hai phái đi lại với nhau rất là thân mật. Gần đây Giáp phái tu tạo hoành phi Đại tự, Ất phái cũng cúng 20 đồng để tu sửa. )

Cụ tổ đời thứ I  -   Hiển sơ Tổ Khảo, Đỗ Lệnh Công - Tự Đỗ Phúc Chính mất ngày 21 tháng 4 . Phần mộ tại đống chùa trên sứ

Hiển sơ tổ tỷ Đỗ Thị hàng nhị hiệu Thuộc Vi nhu nhân, mất ngày 21 tháng 2 phần mộ  tại ruộng sứ. Cụ sinh được một con trai: Đỗ Mật Truyền.

Cụ tổ đời thứ II  -   Đỗ Lệnh công - Tự Đỗ Mật Chuyền thần vi, mất ngày 28 tháng 04 . Phần mộ tại vườn ngô sứ

Hiển cao tổ tỷ Đỗ Thị hàng nhị hiệu Chung Cảnh nhu nhân, mất ngày 1 tháng 9. phần mộ  tại đống họi xứ ruộng. Cụ sinh được một con trai: Đỗ Quý Tự và một bà con gái là Đỗ Thị Hoa .

Cụ tổ đời thứ III   Hiển Tằng Tổ Khảo, Đỗ Quý công húy Tự - hiệu Phúc Hòa,  mất ngày 2 tháng 7 . Phần mộ tại xứ đồng mả Gáo 
Hiển Tằng Tổ tỷ chính thất  là Cụ Đặng Quý Thị  hiệu diệu Thận thần vi mất ngày 6 tháng 5 ( do Văn Cần và Đặng Châu cúng giỗ )

Hiển Tằng Tổ tỷ thứ thất Đỗ Thị hàng nhất hiệu diệu Khang Phú Thọ thần vị. Mất ngày 10 tháng 6 ( do Châu, Tài, Dung, Chuyền cúng giỗ )

Cụ tổ đời thứ IV - Hiển Tổ Khảo, Đỗ Lệnh công, tự Vũ Thụy Phúc Khánh, hiệu Quảng trường thọ chân nhân, mất ngày 24 tháng 7( Kiên, Chung làm giỗ ) Phần mộ tại đống cao xứ
Hiển Tổ tỷ Đỗ Trọng Thị, hiệu diệu Tráng mhu nhân, mất ngày 7 tháng 8( Túc, Hùng, Sướng làm giỗ ) Cụ sinh được được 1 người con tự là Tránh Lương Thụy thuần lương   Phần mộ tại ruộng xứ đồng đống đanh

Cụ tổ đời thứ V - Hiển Khảo, Đỗ Lệnh công, tự Thụy thuần lương phúc thọ chân nhân.. mất ngày ….. tháng ….. Phần mộ tại…………

Hiển tỷ chính thất  là Cụ Nguyễn Thị  hàng nhị hiệu diệu Tiến nhu nhân  thần vi mất ngày 22 tháng 4  Phần mộ tại đống thị ruộng ( do Viết Hùng cúng giỗ )

Hiển  tỷ thứ thất Đỗ Thị  hàng nhất hiệu diệu Từ hỉ nhu nhân thần vị. Mất ngày 2 tháng 10. Phần mộ tại đường mả ngù ( do  Nhung, Châu cúng giỗ ) Cụ sinh được hai  trai , con Trưởng là : Đỗ Viết Đề, con thứ là Đỗ Viết Bảo và một bà con gái là Đỗ Thị Duyên

Cụ tổ đời thứ VI - Đỗ Lệnh công, tự Đỗ Viết Đề  hiệu Phúc hậu chân nhân,  mất ngày 8 tháng 9 . Phần mộ tại đống đỗi ( do Châu, Văn, Đình , Kiên cúng giỗ )

Hiển  tỷ  Đỗ Thị  hàng nhất Húy Mậu hiệu diệu Thường trường thọ  nhu nhân thần vị. Mất ngày 29 tháng giêng. Phần mộ tại xứ đồng miễu   Cụ sinh được hai  trai , con Trưởng là : Đỗ Thuần Hậu, con thứ là Đỗ Văn Tiệm

Cụ tổ đời thứ VII - Đỗ Lệnh công, húy biên tư Nhất Đa  thụy thuần hậu thần chủ, mất ngày 10 tháng 5 . Phần mộ tại ruộng miễu thường  ( do Châu, Sinh cúng giỗ )

Hiển  tỷ  Đỗ Thị  hàng nhất Húy Từ Hòa hiệu diệu nhẫn nhu nhân thần vị. Mất ngày 7 tháng 2. Phần mộ tại xứ đồng cao  Cụ sinh được hai  trai , con Trưởng là : Đỗ Đặng Chân, con thứ là Đỗ Nhật Sinh và một bà con gái Đỗ Thị Chiến lấy ông Đỗ Đình Kiên cùng xã

Lời bàn

- Việc xác nhận là chi Ất thì theo GIA PHẢ họ Đỗ Đặng chi Ất thuộc đời thứ VII dòng họ Đỗ Đặng.
- Việc xác nhận cụ Đỗ Đặng Thụ - Tuyên Dự là Trưởng họ vậy thì cụ Đỗ Đặng Chân đời VII chi Ất nói trên tương đương đời thứ XIII dòng họ Đỗ Đặng

- Việc góp tiền tậu ruộng tế tự và ký kỵ cho chi GIÁP chỉ có thể xẩy ra vào đời thứ  XII và XIII dòng họ Đỗ Đặng

- Theo GIA PHẢ chi Ất thì Đến đời thứ VII mới mang dòng họ Đỗ Đặng vậy thì có thể giải thích như thế nào?

- Chi Ất ghi là xuân thu có hai ngày cúng tế : Ngày 25 tháng 2 trùng giỗ cụ Đặng Nhất Lang, nhưng ngày 11 tháng 8 thì là giỗ Đỗ Đặng Công Phúc Quảng người đầu tiên mang dòng họ Đỗ Đặng, còn từ xưa đến nay dòng họ Đỗ Đặng cúng tế cụ Cụ Tổ đời thứ VI dòng họ Đỗ Đặng người sinh sinh ra các cụ Trưởng chi GIÁP; ẤT; BÍNH; ĐINH giỗ ngày 24 tháng 9

Tìm tư liệu để viết lại theo một hệ thống hợp lý là mong mỏi của mọi thế hệ cháu con dòng họ

ĐÔI NÉT VỀ DÒNG HỌ ĐỖ ĐẶNG

Nhà thờ họ Đỗ Đặng tại địa chỉ số nhà :    , ngõ 49, thôn Hoàng Xá Thị trấn Vân Đình, huyện Ứng Hòa, Hà Nội. Từ Bến xe ô tô Vân Đình (Cổng Huyện) đi theo hướng Đình làng Hoàng Xá cả thẩy khoảng 350 m là tới.

Khuôn viên toàn bộ khu nhà thờ họ Đỗ Đặng khá rộng bởi nằm trong khuôn viên của gia đình ông trưởng họ đời thứ XII – Cụ Đỗ Đặng Thụ ( thường gọi là cụ Hàn). Cụ có 5 bà con gái nên cháu con ông em được hưởng thừa tự, kế tiếp vai trò trưởng dòng họ Đỗ Đặng.

Do có điều kiện nên cụ Đỗ Đặng Thụ đã kiến thiết một ngôi nhà theo kiểu bái đường phía trước khu nhà thờ tổ, làm tăng lên nhiều sự uy nghiêm của nơi thờ cúng tổ tiên.

Sân trước đủ rộng để con cháu về thắp hương thụ lộc, ngoài ra còn có các khoảng vườn trước, sau. Bên trái còn một ao rộng khoảng một sào bắc bộ.

Theo tộc phả dòng họ Đỗ Đặng thì Hiển Tổ khảo đời thứ nhất là cụ Đặng Nhất Lang -Tự Thực Đạo phủ quân, Cụ mất ngày 25 tháng 2 . Phần mộ tại nằm ở phần ruộng của  làng Bạch Xá. Khi làm đường vào Phủ ( khoảng vào năm 1918 - 1920). Phần mộ không được di dời nên nằm dưới lòng đường vào Phủ. Sau này Họ Đỗ Đặng lập mộ ngay cạnh đường để làm nơi thắp hương khấn vọng. Cụ Đặng Nhất Lang mất sớm, cụ bà tái giá nên ngày mất và mộ cụ tổ bà không truy.

Hiển Tổ khảo đời thứ hai là cụ Đặng Nhất Lang - Tự Đức Thiện phủ quân, mất ngày 02 tháng 10 . Phần mộ tại cánh Miễu có bia đá.

Cụ tổ đời thứ III của dòng họ Đỗ Đặng là : Hiển Tổ Khảo, Đỗ Đặng Công Thụy Phúc  Quảng - Hiệu Huyền Thông tiên sinh,  mất ngày 11 tháng 8 . Phần mộ tại cánh Miễu có bia đá. 
Cụ Tổ bà chính thất  đời thứ III: là Cụ Trần Thị nhị nương,  hiệu Thục Chất  không có con. Cụ mất ngày 05 tháng 7

Phần mộ tại bãi xứ sau chùa thuộc góc ruộng nhà ông Cao Nguyên Mạo, có bia đá.

Cụ Tổ bà thứ thất  đời thứ III: là Cụ Trần Thị tứ nương hiệu Diệu Thịnh nhu nhân sinh được 4 người con ( Hai trai, hai gái ) mất ngày 24 tháng 3 , phần mộ tại bãi xứ sau chùa có bia.

Theo như sổ chép lại dịch từ bản GIA PHẢ nhà trưởng do cụ Đỗ Đặng Lã ghi lại thì : Nguyên họ ta là họ Đặng. Đến đời cụ Phúc Quảng đặt thêm chữ Đỗ là vì cụ Đỗ Phúc Giang nuôi cụ Phúc Quảng coi như con đẻ. Cụ Giang đặt thêm chữ Đỗ làm họ để thờ cúng cụ Thái Bảo Ngọc quận công – Đỗ Tướng Công tự Bỉnh Chung Từ Đường. Sau đó cụ Phúc Quảng để người con thứ 2 là cụ Phúc Tiến suống thờ tự từ đường Bỉnh Chung.

Theo cuốn “ Làng Hoa Đình “ của tác giả Nguyễn Phúc Tăng ghi có đoạn :“ Năm 1694 khi làm đình Hoàng xá, họ Đỗ Đặng chưa có. Theo truyền lại những năm đầu thế kỷ XVIII có một vị họ Đỗ từ Nam Định lên ta. Một người họ Đặng nhận vị đó làm nghĩa phụ. Từ đó làng Hoàng xá có một họ mới -  họ Đỗ Đặng. Họ Đỗ Đặng truyền ngôn cho con cháu rằng : Trai họ phải mang họ kép Đỗ Đặng. Gần 100 năm sau dòng họ Đỗ Đặng trở thành dòng họ lớn nhất làng.”

….Cho đến Cụ tổ đời thứ VI - Hiển Tổ Khảo, Đỗ Đặng Công, húy Ếch Tự Phúc Bồ,  hiệu Đôn hậu phủ quân, - Bản xã thập lý hầu ( Lý trưởng )  Mất ngày 24 tháng 9 . Cụ có 6 người con trong đó 4 con trai lập 4 chi.
Chi GIÁP – Chi trưởng  là cụ - Đỗ Đặng Xuyên
Chi ẤT – Đứng đầu là cụ - Đỗ Đặng Duẩn
Chí BÍNH - Đứng đầu là cụ - Đỗ Đặng Gián

Chi ĐINH - Đứng đầu là cụ - Đỗ Đặng Thủ

Theo truyền lại có câu “ Đỗ Đặng Ngũ chi niên “ điều này có nghĩa Họ Đỗ còn một chi nữa. Do trước đây các Chi đã không ghi chép nên con cháu phải truy về cội nguồn từ gia phả. Mặc dù đã cố gắng nhưng đại đa số các Chi mới truy ngược đến đời thứ 10, ngoại trừ Chi GIÁP.

 

( Sơ đồ Tộc phả họ  con trưởng, nhà trưởng, ngành trưởng dòng họ Đỗ Đặng )

Dòng họ Đỗ Đặng hàng năm có hai ngày giỗ Tổ. Ngày 25 tháng 2 là ngày giỗ Hiển Tổ khảo đời thứ I là cụ Đặng Nhất Lang và ngày 24 tháng 9 là ngày giỗ Hiển Tổ khảo đời thứ VI là cụ Đỗ Đặng Công

Thế hệ con cháu dòng họ Đỗ Đặng thôn Hoàng xá mới nhất thuộc đời XV III. Tuy sống và làm việc ở mọi nơi trong nước hay ở nước ngoài nhưng luôn tìm về  nguồn cội. 

Cũng như  những dòng họ khác dòng họ Đỗ Đặng còn rất nhiều việc phải làm. Quê hương, đất nước phồn thịnh chính là nhờ sự phồn thịnh của từng dòng họ.

 

Theo nguồn tin từ trang Họ Đỗ Việt nam tại địa chỉ - http://www.hodovietnam.vn/  có đoạn ghi : “….Cuốn thần phả này được viết từ sau khi Đỗ Tướng Công mất hai năm, tức ngày mùng 8 tháng giêng năm Canh Ngọ, do hai quan đồng liêu của ngài là Lữ Sử Bình và Dương Cát Lợi nhân về viếng mộ Tướng công đã ghi lại công lao của Ngài vào sinh ra tử, nêu cao tấm gương trung nghĩa suốt 36 năm trời phò vua đánh giặc giữ nước, một lòng vì nhân dân.
Tướng công phò suốt ba đời nhà Ngô, trải bao biến cố vẫn giữ một lòng trung hiếu, không màng danh lợi, cống hiến cả cuộc đời cho dân, cho nước. Thật là một tấm gương trung hiếu chói lọi cho đời sau noi theo."

 

Theo Tộc phả họ Đỗ Đặng đời thứ III có đoạn “ ..Cụ Giang đặt thêm chữ Đỗ làm họ để thờ cúng cụ Thái Bảo Ngọc quận công – Đỗ Tướng Công tự Bỉnh Chung Từ Đường. Sau đó cụ Phúc Quảng để người con thứ 2 là cụ Phúc Tiến suống thờ tự từ đường Bỉnh Chung.”

Cho đến hôm nay dòng họ Đỗ Đặng tại thôn Hoàng Xá vẫn chưa tham gia sân chơi của họ Đỗ việt nam, nhưng một ngày không xa việc hội nhập là rất cần.

Nguồn : Đỗ Đặng Biên